جراحی دیسک کمر
جراحی دیسک کمر یک روش درمانی برای افرادی است که از مشکلات دیسک کمر رنج میبرند و درمانهای غیرجراحی مانند فیزیوتراپی یا داروها مؤثر نبودهاند. این عمل معمولاً زمانی انجام میشود که دیسک بین مهرهها دچار پارگی یا برآمدگی شود و به اعصاب فشار وارد کند که میتواند باعث درد، بیحسی یا ضعف در پاها شود. انواع مختلفی از جراحی دیسک کمر وجود دارد، از جمله جراحی میکروسکوپی و دیسککتومی. هدف اصلی این جراحیها کاهش فشار روی اعصاب و بهبود وضعیت بیمار است. به طور کلی، جراحی دیسک کمر میتواند به تسکین درد شدید و بهبود کیفیت زندگی کمک کند، اما مانند هر عمل جراحی دیگری، خطراتی مانند عفونت یا آسیب به اعصاب نیز وجود دارد.
اطراف شما کسانی هستند که درگیر کمردرد و دیسک کمر میباشند. علت اصلی این مشکل، عدم رعایت بهداشت ستون فقرات و رفتار نامناسب با کمر میباشد. البته که عوامل ژنتیکی هم در این موضوع نقش مهمی دارند.
ضرورت جراحی دیسک کمر
جراحی دیسک کمر زمانی ضروری میشود که درمانهای غیرجراحی مانند فیزیوتراپی، داروها یا تزریقات اثرگذاری نداشته باشند و درد شدید و مزمن یا علائمی مانند بیحسی، ضعف یا مشکلات حرکتی ادامه یابد. در این موارد، جراحی میتواند به کاهش فشار روی اعصاب و تسکین درد کمک کند. در صورتی که بیماری دیسک کمر باعث اختلالات جدی در عملکرد روزانه و کیفیت زندگی فرد شود، جراحی ممکن است بهترین گزینه برای بهبود وضعیت باشد.
دیسک کمر چیست؟
دیسک، جسمی نرم و ژلاتینی مانند است که مانند بالشتکهایی در فضای بین مهرههای ما قرار دارد. کار این عضو مهم، انعطاف ستون فقرات و جلوگیری از ساییدگی مهرههای استخوانی کمر است. هستهی دیسک به صورت ژلاتینی و کشسان است که محیط آن را پوشش سفتی احاطه کرده است. این موضوع باعث نرم و قابلانعطاف شدن ساختار ستون فقرات میشود.
بیرونزدگی دیسک کمر چگونه اتفاق میافتد؟
هر تغییری در ساختار ژلاتینی یا بافت سخت اطراف آن، مشکلاتی را برای ستون فقرات ایجاد میکند. یکی از مهمترین مشکلات دیسک، بیرونزدگی یا پاره شدن قسمت سخت دیسک است که علاوه بر مشکلات ساختاری، موجب فشار و تخریب نخاع در آن ناحیه میشود.
قدرت و شدت تخریب نخاع و ستون فقرات به واسطهی مشکلات دیسک کمر، ارتباط مستقیمی به میزان تخریب دیسک و فشاری که بر روی نخاع و ستون فقرات میآورد، دارد.
از کجا بفهمیم دیسک کمر داریم؟
وقتی ما کمردرد میگیریم، اولین چیزی که میشنویم این است که شما دیسک کمر گرفتهاید. البته که مهمترین علامت دیسک کمر، درد کمر میباشد. این درد عمدتاً ناگهانی و شدید است و با فعالیت بیشتر شده و ممکن است با حرکات ناگهانی یا پس از فعالیتهای سنگین تشدید شود و حتی به ناحیهی باسن، رانها یا پاها منتشر شود.
دیسک کمر بهمرور باعث تضعیف عضلات کمر و پاها میشود. در مراحل ابتدایی و خفیف بیرونزدگی یا فتق دیسک کمر، استراحت و مصرف مسکن و ضدالتهاب میتواند موجب بهبودی و کاهش درد شود. ولی با پیشرفت این مشکل، علائم شدیدتر و مقاومتر خواهد شد.
علائم خطرساز دیسک کمر چیست؟
دیسک کمر در موارد شدید بسیار خطرناک بوده و ممکن است علائم جبرانناپذیری برای نخاع داشته باشد، مانند از دست رفتن حس و حرکت پاها، عدم کنترل ادرار و مدفوع و ایجاد مشکلات جنسی در فرد. با درمان مناسب دیسک کمر در مراحل ابتدایی، میتوان از بروز این مشکلات پیشگیری کرد.
چه زمانی برای دیسک کمر باید به پزشک مراجعه کنیم؟
دیسک کمر خفیف عمدتاً با استراحت برطرف میشود، اما تشخیص اینکه دیسک شما خفیف است یا شدید، با متخصص مغز و اعصاب و پس از معاینهی دقیق و انجام کارهای تکمیلی مشخص میشود. صرف اینکه درد زیاد نیست یا زیاد اذیت نمیکند، نمیتوان ثابت کرد که دیسک خفیف است. چهبسا دیسکهای بزرگی که به علت تخریب زیاد، علائم درد را کاهش داده، ولی تخریب در حال انجام است.
فرق دیسک کمر و سیاتیک چیست؟
عصب سیاتیک از نخاع کمری منشأ میگیرد و در طول پاها انتشار مییابد. اصلیترین علت دردهای سیاتیک، فشار دیسک و ستون فقرات کمری به منشأ عصب سیاتیک در کمر میباشد. عمدتاً درد دیسکهای کمر به باسن و پاها انتشار مییابد و این تصور که دیسک کمر و مشکل سیاتیک دو امر مجزا هستند، کاملاً اشتباه است. با درمان دیسک کمر، فشار از روی عصب سیاتیک برداشته شده و دردهای سیاتیکی بهبود مییابند.
درمانهای غیر جراحی دیسک کمر چیست؟
حدود 80 درصد دیسکهای کمر نیاز به اقدامات جراحی ندارند. درمانهای دارویی و استراحت، اولین اقدام در دیسکهای کمری خفیف میباشد. درمانهای تکمیلی مانند فیزیوتراپی و آبدرمانی نیز در درمان دیسکهای خفیف کمری بسیار مؤثر هستند. البته که این درمانها باید با نظر جراح مغز و اعصاب انجام شود، نه بهصورت تجویز سرخود و توسط افراد غیرمتخصص.
درمانهای تهاجمی اصولی دیسک کمر
لیزر دیسک
لیزر دیسک برای شرایط خاصی از بیرونزدگی دیسک کاربرد دارد. در این روش، با خارج کردن محتویات دیسک بیرونزده، فشار از روی نخاع برداشته میشود. این عمل بهصورت سرپایی و بدون بیهوشی انجام میشود. این روش شرایط خاصی دارد و برای همهی دیسکها مناسب نیست.
جراحی باز دیسک کمر
در این روش، با برشهای طولی در کمر و رسیدن به نخاع، اقدام به برداشتن دیسک پارهشده میکنند. این روش دورهی نقاهت چندماهه دارد و نیاز به مراقبتهای خاصی بعد از عمل دارد. این روش برای جراحیهای شدید دیسک و عملهای مجدد انجام میشود.
جراحی میکروسکوپی دیسک کمر
این روش جدیدترین روش جراحی دیسک کمر است که با یک برش چند سانتیمتری و با استفاده از میکروسکوپ و ابزار میکروسکوپی، اقدام به برداشتن قطعهی بیرونزده و پارهشدهی دیسک میشود. این روش دورهی نقاهت کوتاهی دارد و تمامی علائم فرد بعد از عمل کاملاً بهبود مییابد. این روش جدیدترین و استانداردترین روش جراحی دیسک کمر است که موفقیت 100 درصد دارد.
درمانهای ممنوعهی دیسک کمر چیست؟
دیسک کمر یکی از بیماریهای شایع در جهان است و بهطبع آن، درمانهای جانبی و گاهاً غیر اصولی زیادی وجود دارد، مانند کایروپراکتیک، اوزونتراپی یا تزریق اپیدورال. در ادامه، چند مورد از این درمانهای شایع اما ممنوعه را توضیح میدهیم:
کایروپراکتیک
کایروپراکتیک شبهعلم است و اصلاً بر پایههای اصول علمی نیست. این روش درمانی، با ایجاد فشار یا تغییر شکل ساختار اصلی ستون فقرات، تغییراتی را در سیگنالهای عصبی نخاع ایجاد میکند که این تغییرات همیشه مثبت نیستند و اغلب خطر زیادی را به همراه دارند.
اوزونتراپی
اوزون گاز سمی است که موجب تخریب بافتهای غضروفی میشود. از اوزونتراپی در مفاصل شانه یا زانو استفاده میکنند تا قطعات جداشدهی مفاصل را تخریب کرده و درد ناشی از این قطعات تخریبشده را تسکین دهند. اما در ستون فقرات، انجام این روش ممنوع بوده و موجب تخریب دیسک سالم و مشکلات جدی در ستون فقرات کمری میشود.
تزریق اپیدورال
این تزریق به منظور تسکین دردهای ستون فقرات انجام میشود و فقط برای کسانی کاربرد دارد که به علت مشکلات بدنی یا سنی، انجام عمل جراحی برای آنها امکانپذیر نیست. با تزریق اپیدورال، درد بیمار کاسته میشود، ولی تخریب عصب به قوت خود باقی است و با کاهش درد، حتی امکان فشار بیشتر به کمر و خطر بیشتر برای نخاع به همراه دارد.